Chojna
Godz. 11.00 – ul. Kościelna 1
Msza św. w kościele Najświętszej Maryi Panny Matki Kościoła w intencji ofiar obozu koncentracyjnego Ravensbrück
Godz. 12.00 – ul. Narciarska godz. 12.00
W Chojnie na terenie, gdzie znajdowała się filia KL Ravensbruck odbędzie się uroczystość odsłonięcia pomnika „Pamięci ofiar obozu koncentracyjnego Ravensbrück, więźniarek podobozu Königsberg in der Neumark 1944-1945”.
Wydarzenie rozpocznie się o godz. 12:00 w miejscu funkcjonowania dawnego podobozu (teren przy ul. Narciarskiej w Chojnie). Wezmą w niej udział zastępca Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr Mateusz Szpytma, dyrektor Oddziału IPN w Szczecinie Krzysztof Męciński, burmistrz gminy Chojna Barbara Rawecka, zapowiedziany jest udział przedstawiciela Kancelarii Prezydenta RP.
Pomnik upamiętniający więźniarki wykonany jest z jasnego granitu. Nawiązuje do fotografii wykonanej przez sowieckiego dokumentalistę Romana Karmena na kadrach filmu z wkroczenia do obozu wojsk radzieckich. Wyryte w tablicy podobizny więźniarek. przedstawiają uczestniczkę powstania warszawskiego Jadwigę Chomicką oraz Stefanię Sołtys, nauczycielkę aresztowaną za organizacje tajnego nauczania.
Godz. 13:00 – pl. Konstytucji 3 Maja (sala widowiskowa ratusza)
Projekcja filmu „Dziewczynka ze zdjęcia”. Film „Dziewczynka ze zdjęcia” to mocny i poruszający dokument, który wyciąga na światło dzienne tajemnice podobozu KL Ravensbrück w Chojnie, dając twarz i imię setkom zapomnianych ofiar, które umierały z wycieńczenia, pracując jako niewolnice przy obsłudze wojskowego lotniska. Sercem tej opowieści jest Jadwiga Chomicka, 13-letnia dziewczynka z Warszawy. Jej tragiczny los, uwięziony w archiwalnym zdjęciu, staje się symbolem niewyobrażalnego cierpienia Polek, wywiezionych do piekła obozów.
Zapraszmy do uczestnictwa w obchodach.
KL Ravensbrück
Godz. 11.00 – teren KL Ravensbrück (Niemcy)
Do byłego niemieckiego obozu koncentracyjnego KL Ravensbrück uda się grupa młodzieży ze szkół ponadpodstawowych w Szczecinie i Wolinie oraz grupa wychowanków Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego w Trzebieży wraz z opiekunami (50 osób). Wyjazd ten organizuje Oddział IPN w Szczecinie.
Edukatorzy Oddziałowego Biura Edukacji Narodowej IPN ze Szczecinie oprowadzą młodzież po terenie byłego obozu oraz po wystawie stałej. Oprowadzanie skupiać się będzie na losach polskich kobiet więzionych w obozie w latach 1939-1945. Zostanie zwrócona uwaga na niewolniczą pracę Polek na rzecz gospodarki III Rzeszy, zbrodnicze eksperymenty pseudomedyczne i ogólne warunki obozowe. Nieodzownym elementem narracji będzie ukazanie także solidarności więźniarek, ich wola przetrwania i organizacja oporu przeciwko oprawcom.
***
Pierwszy transport trafił do KL Ravensbrück 15 maja 1939 r., i liczył 867 więźniarek. Szacuje się, że przez KL Ravensbrück przewinęło się około 40 tys. Polek. Oprócz nich w obozie przebywały również kobiety z innych państw. Rosjanek było 18 tys., Francuzek – 8 tys., Holenderek – 1 tys. Do obozu trafiły również Brytyjki, Niemki, Żydówki, Romki. Ogółem gehenny życia w tym obozie doświadczyło około 130 tys. kobiet.
Położony 80 km od Berlina, niedaleko od miejscowości Fürstenberg obóz miał 42 podobozy, trzy z nich znajdowały się na terenie dzisiejszego województwa zachodniopomorskiego: Königsberg in der Neumark (Chojna), Kallies (Kalisz Pomorski) i Klützow (dzielnica Stargardu).
Wkroczenie Armii Czerwonej do obozu nastąpiło 30 kwietnia 1945 r. Zanim do tego doszło, część więźniarek została z KL Ravensbrück ewakuowana dzięki pomocy Szwedzkiego Czerwonego Krzyża. Całą akcją kierował hrabia Folke Bernadotte. Była to największa akcja humanitarna przeprowadzona na terytorium Trzeciej Rzeszy podczas trwającej jeszcze wówczas wojny.
Powodem utworzenia filii Ravensbrück w ówczesnym Königsberg in der Neumark (Chojna), była konieczność skierowania niewolniczej siły roboczej do prac związanych z utrzymaniem i rozbudową znajdującego się tu lotniska Luftwaffe. Pierwszym udokumentowanym transportem, dnia 08.10.1944 r. skierowano do Chojny uczestniczki powstania warszawskiego. Oprócz Polek, stanowiących około 60% więźniarek, drugą najliczniejszą grupę stanowiły Francuzki oraz bardzo nieliczne przedstawicielki innych narodowości. Na podstawie niepełnej, częściowo zniszczonej przez nazistów dokumentacji, liczbę więźniarek podobozu szacuje się na od ok. 1500 do nawet 2000 kobiet. Sformowane w specjalnych komandach były kierowane do prac przy utrzymaniu lotniska, karczowaniu lasów i rozładunku wagonów na bocznicy kolejowej;