Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Szczecinie oraz Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego, Miasto Szczecin, Zarząd Regionu NSZZ „Solidarność" Pomorza Zachodniego i Muzeum Narodowe w Szczecinie zapraszają na wojewódzkie obchody 34. rocznicy podpisania Porozumień Sierpniowych w Szczecinie.
PROGRAM OBCHODÓW
- 27 i 28 sierpnia 2014 r., godz. 11.00 – spacery edukacyjne po terenie dawnej Stoczni im. Adolfa Warskiego w Szczecinie (obowiązuje rezerwacja miejsc mateusz.lipko@ipn.gov.pl)
- 29 sierpnia 2014 r., godz. 12.00 – Zachodniopomorski
Urząd Wojewódzki, Sala Rycerska, Wały Chrobrego 4 w Szczecinie
Uroczystość wręczenia odznaczeń państwowych działaczom opozycji niepodległościowej z lat 1981–1989 (wejście za okazaniem zaproszeń)
- 29 sierpnia 2014 r., godz. 17.00 – siedziba
Oddziałowego Biura Edukacji Publicznej IPN w Szczecinie przy ul. Piotra Skargi
14
Promocja książki Regionalny wymiar „Solidarności" 1980–1981. Szczecin na tle kraju, red. Artur Kubaj i Michał Siedziako (wstęp wolny)
- 30 sierpnia 2014 r.
godz. 10.00 – plac Solidarności
Modlitwa, okolicznościowe przemówienia, złożenie kwiatów pod pomnikiem Anioła Wolności, otwarcie wystawy rysunków satyrycznych Arkadiusza Gacparskiego pt. „Przełomy Gacparskiego", prezentacja milicyjnego samochodu pancernego BTR z lat 70.
godz. 12.00 – brama główna Stoczni Szczecińskiej
Modlitwa „Anioł Pański" pod pomnikiem Ofiar Grudnia '70, okolicznościowe przemówienia, pokłon sztandarów, złożenie kwiatów
godz. 18.00 – Bazylika Archikatedralna pw. Św. Jakuba w Szczecinie
Msza św. w intencji Ludzi Pracy
godz. 20.00 – dziedziniec Zamku Książąt Pomorskich
Koncert promujący Centrum Dialogu Przełomy MNS połączony z prezentacją filmów promocyjnych o wystawie stałej i działalności CDP
– Kolaboranci
– Lady Pank
Po zmierzchu tj. około 22.00 premierowy pokaz oświetlenia Centrum Dialogu Przełomy na placu Solidarności
Organizatorzy: Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego, Miasto Szczecin, Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Szczecinie, Zarząd Regionu NSZZ „Solidarność" Pomorza Zachodniego, Muzeum Narodowe w Szczecinie
Dr Artur Kubaj z Oddziałowego Biura Edukacji Publicznej IPN w Szczecinie o strajku w sierpniu 1980 r. w Szczecinie:
Szerszą akcję protestacyjną na Pomorzu Zachodnim zapoczątkowali stoczniowcy „Parnicy" i „Warskiego" 18 sierpnia. W „Parnicy" sformułowano osiemnaście postulatów, z żądaniem niezależnych związków zawodowych na czele, a przywódcą strajku został Aleksander Krystosiak, były żołnierz Armii Krajowej, więziony przez blisko dziewięć lat w okresie stalinowskim, sympatyk KSS „KOR". W „Warskim", na znak solidarności ze stoczniowcami Gdańska i „Parnicy", przerwano pracę po godz. 10.00, a na czele Komitetu Strajkowego stanął Marian Jurczyk, uczestnik rewolty grudniowej 1970 oraz członek KS ze stycznia 1971 r. Przystępowanie do strajku kolejnych szczecińskich przedsiębiorstw zaowocowało powołaniem 19 sierpnia 1980 r. Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego z siedzibą w Stoczni Warskiego i z Jurczykiem jako przewodniczącym. MKS uporządkował żądania strajkujących robotników z 21 szczecińskich zakładów pracy i wysunął 36 postulatów, domagając się przede wszystkim utworzenia wolnych, niezależnych od partii, związków zawodowych. Żądano także zniesienia cenzury, zaprzestania represjonowania działaczy opozycji oraz rozpoczęcia transmitowania niedzielnej mszy św. przez radio i telewizję. W wyniku podjętych negocjacji z władzami partyjnymi i państwowymi, przy poparciu zdecydowanej większości załóg pracowniczych przedsiębiorstw położonych na terenie województwa szczecińskiego, a także wielu zakładów pracy z sąsiednich województw: koszalińskiego, gorzowskiego i pilskiego. 30 sierpnia 1980 r. doszło, po spotkaniu prezydium MKS z Komisją Rządową, do podpisania Porozumienia Szczecińskiego, w wyniku którego strajk został zakończony. Na mocy porozumienia szczecińskiego MKS przekształcił się w Międzyzakładową Komisją Robotniczą, zaś komitety strajkowe w poszczególnych zakładach pracy – w komisje robotnicze. Wysiłek strajkujących zaowocował wkrótce powołaniem Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność".
Foto: Zbigniew Wróblewski